1. Hang Phia Vài ở đâu?
- Địa chỉ: xã Thượng Lâm, Tuyên Quang
Hang Phia Vài nằm tại tọa độ 105°18’ kinh Đông và 22°32’ vĩ Bắc, thuộc vùng đất Na Hang Tuyên Quang và là điểm đến nổi bật trong hành trình du lịch Tuyên Quang của nhiều du khách. Cửa hang rộng lớn, có hình vòm cung hướng Tây Bắc, mở ra khung cảnh hùng vĩ của suối Cốc Ngận uốn lượn dưới chân núi. Tại đây, dòng suối hợp lưu tạo nên ngã ba thơ mộng trước khi hòa mình vào dòng sông Gâm cách đó hơn 1km.
Với chiều rộng che mưa khoảng 60m, trần mái đá cao tới 20m, hang Phia Vài không chỉ là kỳ quan tự nhiên mà còn là một kho tàng lịch sử. Du khách đến đây sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng các hiện vật từ thời kỳ văn hóa Hòa Bình, minh chứng rõ nét cho sự phát triển của loài người qua các thời đại. Hang Phia Vài chính là điểm nhấn độc đáo, kết nối quá khứ huy hoàng với hiện tại đầy cuốn hút.
2. Khám phá di tích hang Phia Vài có gì?
2.1. Bộ di cốt người nguyên thủy
Bộ di cốt người nguyên thủy tại hang Phia Vài được khai quật vào năm 2005 bởi Bảo tàng Tuyên Quang và Viện Khảo cổ học. Bộ di cốt này có thể là một người phụ nữ khoảng 45 - 50 tuổi, cao 1,56m, được chôn cất theo tư thế nằm ngửa bó gối - nghi thức mai táng đặc trưng của cư dân văn hóa Hòa Bình.
2.2. Những di cốt động vật chưa hóa thạch & bán hóa thạch
Tại hang Phia Vài, các nhà khảo cổ đã phát hiện gần 100 mảnh xương, răng động vật cùng nhiều vỏ nhuyễn thể và giáp xác như ốc núi, trai, cua. Đáng chú ý, các di cốt động vật ở đây gồm hai loại: chưa hóa thạch và bán hóa thạch, trong đó loại bán hóa thạch chiếm ưu thế. Những di tích này không chỉ phản ánh sự phong phú của môi trường sống mà còn cung cấp cái nhìn rõ nét về giai đoạn chuyển tiếp từ Cánh tân sang Toàn tân ở Việt Nam.
2.3. Các công cụ, di vật đá
Các công cụ đá tại hang Phia Vài được chế tác chủ yếu từ cuội sông, suối gần cửa hang và ven sông Gâm, cách hang hơn 1km. Những viên cuội với kích thước vừa tay, độ mài mòn tốt được dùng làm công cụ ghè đẽo, chày nghiền; trong khi cuội lớn, mài mòn kém thường để chế tạo công cụ chặt đập thô. Đặc biệt, tại đây còn phát hiện các di vật từ đá sa thạch phiến, có thể lấy từ mạch đá xen kẽ với đá vôi trong hang.
Ngoài ra, tại hang còn có 1.557 dị vật đá đã được thống kê và phân loại về chất liệu. Các hiện vật phản ánh sự đa dạng trong kỹ thuật chế tác và nguồn nguyên liệu, đồng thời hé lộ bức tranh sinh động về đời sống lao động của cư dân tiền sử. Có thể kể đến như 789 chiếc làm từ đá basalt, 215 chiếc từ đá quartz, 25 chiếc từ sa thạch phiến… và các loại đá khác.
2.4. Công cụ cuội nguyên (không qua chế tác)
Trong số hơn 1.500 di vật đá được phát hiện tại hang Phia Vài, nhóm công cụ cuội nguyên (không qua chế tác) chiếm 267 chiếc, tương đương 17,19%. Đây là minh chứng rõ nét cho sự kết hợp giữa phong cách kỹ thuật truyền thống và nét đặc trưng của văn hóa Hòa Bình.
Các loại công cụ điển hình bao gồm rìa lưỡi ngang, rìa dọc, rìa xiên, mũi nhọn, và công cụ 1/4 cuội. Chúng phản ánh sự sáng tạo và khả năng tận dụng tài nguyên thiên nhiên của cư dân tiền sử trong lao động và sinh hoạt hàng ngày.
>>> Tham khảo: Tìm hiểu Tuyên Quang có gì với TOP 15+ điểm đến hấp dẫn
3. Các địa điểm du lịch quanh hang Phia Vài
Không chỉ hấp dẫn bởi những dấu tích khảo cổ đầy bí ẩn, khu vực quanh hang Phia Vài còn sở hữu nhiều điểm đến du lịch độc đáo. Du khách có thể kết hợp khám phá cảnh sắc thiên nhiên hoang sơ và tìm hiểu văn hóa đặc trưng của vùng đất Na Hang, Tuyên Quang.
- Động Song Long: Đây là động nổi tiếng ở Tuyên Quang khi được bao bọc bởi 99 ngọn núi với chiều dài hơn 200m và độ cao 200m so với mặt hồ. Đặc biệt, động còn có "cọc đá chọc trời" trước cửa khiến du khách không khỏi ngỡ ngàng khi ghé thăm.
- Đền Pác Tạ: Nằm dưới chân núi cùng tên, đây là nơi thờ vị hôn thê của tướng Trần Nhật Duật, gắn liền chiến thắng chống quân Nguyên - Mông năm 1285. Với giá trị lịch sử và văn hóa, ngôi đền trở thành điểm đến tâm linh hấp dẫn du khách khi có dịp du lịch Tuyên Quang.
- Thác Khuổi Nhi: Thác Khuổi Nhi nằm giữa rừng già, bao quanh bởi lòng hồ thủy điện Tuyên Quang, thuộc danh thắng Na Hang - Lâm Bình. Với cảnh quan hùng vĩ và thơ mộng, thác thu hút hàng trăm du khách đến tham quan vào các dịp lễ.
Hang Phia Vài không chỉ là một điểm đến khảo cổ học quan trọng, mà còn là một kho tàng lịch sử, văn hóa vô giá của vùng đất Na Hang, Tuyên Quang. Những di tích và di vật ở đây mở ra những câu chuyện huyền bí về cuộc sống của cư dân tiền sử. Khám phá hang Phia Vài, du khách không chỉ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp hoang sơ của thiên nhiên, mà còn có cơ hội tìm hiểu sâu sắc về một nền văn minh cổ đại đã tồn tại từ hàng nghìn năm trước.
Ngoài Tuyên Quang, đất nước Việt Nam còn được biết đến với những điểm đến du lịch nổi tiếng khác như Nha Trang, Phú Quốc, Hội An, Hạ Long… Mỗi nơi đều mang trong mình vẻ đẹp riêng biệt, từ bãi biển tuyệt đẹp ở Nha Trang đến không gian cổ kính ở Hội An, tất cả đều là những lựa chọn lý tưởng cho chuyến đi của bạn.
Đặc biệt, khi ghé những địa điểm này, du khách đừng quên đặt phòng tại Vinpearl để tận hưởng không gian nghỉ dưỡng sang trọng cùng các tiện ích đẳng cấp như spa, nhà hàng ẩm thực… Với hệ thống resort, khách sạn chuẩn 5 sao, Vinpearl không chỉ mang đến không gian lưu trú tuyệt vời mà còn là lựa chọn lý tưởng cho những ai tìm kiếm sự hoàn hảo trong chuyến nghỉ dưỡng của mình.
